RoślinyZielone warzywa - źródło witamin

(Juniperus communis) Owoce jałowca zwane są szyszkojagodami. Mają kulisty kształt i ciemnogranatowy kolor. Są bo­gatym źródłem związków żywi­cowych, cukrów (glukozy i fruk­tozy), garbników, soli mineral­nych, a także witaminy C. Jałowiec stosowany jest do pro­dukcji ginu, likierów, wódek, szwedzkiego piwa i wina. Jego jagody o przyjemnym żywicz­nym i balsamicznym zapachu oraz pikantnym smaku są ulu­bioną przyprawą myśliwych. Przyprawia się nim dziczyznę, kaczki, bażanty, królika, wieprzo­winę i jagnięcinę. Jałowiec jest też cenionym dodatkiem do pasztetów i marynat. Doskonale pasuje również do jabłek, np. szarlotki lub tarty z jabłkami. Zawarte w owocach jałowca sub­stancje aktywne wykazują działa­nie pobudzające na przewód po­karmowy - aktywują funkcje wydzielnicze żołądka i wątroby. Do­wiedziono, że szyszkojagody za­pobiegają nadmiernej i burzliwej fermentacji jelitowej.

(Pimpinella anisum) Anyż bywa nazywa­ny też biedrzeńcem. W polskiej kuchni anyż stosowany jest jako dodatek poprawiający smak gotowanych jarzyn, m.in.: mar­chwi, czerwonej kapusty, bura­ków, szpinaku. Bardzo male ilości anyżu dodaje się w celu urozmaicenia smaku potraw z dziczyzny i sosów mięsnych. Najczęściej anyż stosuje się do dań na słodko: ciast, pierników, bulek, cukierków, budyniów, dań z ryżem. Doskonale aromatyzuje się nim napoje: kompoty, poncze, syropy, likiery i wódki. Anyż to nieodłączna przyprawa w kuchni indyjskiej, gdzie dodaje się go do potraw z ryb i sosów do owoców morza. Anyż posiada także działanie lecznicze. Jego owoce działają wiatropędnie, rozkurczowo, pobudzają apetyt i regulują trawienie. Stosowanie anyżu poleca się przy zaparciach, bólach brzucha, wzdęciach u nie­mowląt oraz małych dzieci. Anyż łagodzi nieżyty dróg oddecho­wych, pobudza czynność wydzielniczą błon śluzowych gór­nych dróg oddechowych i działa wykrztuśnie.

W niektórych rejonach Polski bywa nazywane korzennikiem lekarskim lub pieprzem ja­majskim. Cenione jest szcze­gólnie w kuchni angielskiej, gdzie określa się je słowami „all spice”, czyli „wszystkie przyprawy”. Ziele angielskie charakteryzuje się przyjem­nym, korzennym zapachem. Wyczuć w tej woni można nutę goździków, cynamonu, gałki muszkatołowej, kardamonu, gorczycy i pieprzu. Ziarno posiada olejek lotny a także metyloeugenenol, euge­nol, linalol, eukaliptol, kariofylen, chawikol. Zawarte są w nim także garbniki, cukry i żywice. Świetnie nadaje się do przyprawiania potraw z dziczyzny i dań z mięsa wieprzowego. Dodaje się je do kiełbas, pasztetów, nadzień, ryb i potraw jarzynowych (ogórków kwaszonych, szpinaku, galantyn). Wchodzi w skład mieszanek przyprawowych, m.in.curry. Owocki korzennika wykorzystuje się w przemyśle cukierniczym - sproszkowane dodaje się do słodkich wypieków, ciast, deserów, budyniów i likierów. Herbatka z dodatkiem pieprzu jamajskiego łagodzi skutki zaburzeń żołądkowych.

Melisa pochodzi ze wschodnich obszarów basenu Morza Śródziemnego. To roślina wieloletnia o ozdobnych liściach, pachnących cytryną. Do jedzenia nadaje się cała naziemna część rośliny, suszy się jednak tylko liście. Suszoną melisę należy przechowywać w szczelnie zamkniętym nieprzezroczystym naczyniu. Dodaje się ją do sałat, zup, omletów, dziczyzny, ryb, grzybów, potraw mlecznych i deserów. Aromatyzuje się nią octy, wina, likiery, kruszony, lemoniady. Pobudza apetyt, leczy niestrawność, zalecana jest w stanach napięcia nerwowego, nadpobudliwości, nadczynności tarczycy, palpitacjach i ciśnieniowych bólach głowy. Zewnętrznie stosuje się ją w wypadku ukąszeń przez owady, nadaje się też do ich odstraszania.