RoślinyZielone warzywa - źródło witamin

(Origanum vulgare) Jako przyprawa służą ciemno­zielone pachnące pieprzem listki. Oregano nadaje się do przypra­wiania kiełbas, pieczeni, można go również stosować do pomi­dorów, sera, zup, potraw z ryb i jaj. Oczywiście, wszystkim ko­jarzy się oregano z pizzą, gdyż prawdziwa pizza jest wręcz nie do przyjęcia bez posmaku oregano. Idealnie komponuje się z czosnkiem i chilli. Można je suszyć, mrozić, a także macerować w oleju lub occie. Jednakże jako przyprawy do potraw uży­wa się zazwyczaj suszonego ziela.

Nawet niewielka ilość czosnku silnie wpływa na smak potrawy. Bardzo dobrze komponuje się z białym serem, pomidorami, ogórkiem, sałatą, papryką, dipem jogur­towym typu tzatziki. Masło czosnkowe jest klasycznym dodatkiem do ślimaków, sko­rupiaków i filetów rybnych. Czosnek jest też świetnym konserwantem żywności dodany np. do zalewy, za­pobiega psuciu się mięsa. W celach leczniczych stosuje się go podczas przeziębień. Nie tylko jako dodatek do mleka, miodu czy herbaty, ale także w postaci nalewek, win czy naparów. Związki czynne zawarte w czosnku mają silne działanie bakteriobójcze. Spożywany doustnie niszczy drobnoustroje przewodu po­karmowego, a jeszcze silniej układu oddechowego. Czo­snek posiada zdolność obni­żania ciśnienia tętniczego krwi, działa przeciwmiażdżycowo. Na żołądek i wątrobę działa pobudzająco, zwiększa ilość wydzielanego soku żołądkowego i żółci, co popra­wia trawienie, zapobiega wzdęciom i reguluje przemia­nę materii.

Bazylia pochodzi z południowej Azji. Jej nazwa, wywodząca się z greki, basilikos, czyli królewski, na pewno świadczy o renomie, jaką to zioło cieszyło się już w czasach starożytnych. Powszechnie uprawia się je na południu Europy. Ponieważ uprawia się ją łatwo, bywa wysiewana w doniczkach na oknie lub rabatkach w ogródku. Jest to roślina jednoroczna, wydziela bardzo silny korzenny zapach. Istnieje wiele odmian bazylii, różniących się kolorem liści (od ciemnozielonych do ciemnowiśniowych i fioletowych), kształtem i smakiem. Naj­częstsze jej gatunki to : cynamonowa, cytrynowa, ciemny opal i tajlandzka purpura. Działa rozkurczowo, antybakteryjnie, obniża gorączkę, poprawia trawienie, leczy bezsenność i migreny. Stosowana zewnętrznie likwiduje trądzik, łagodzi ukłucia i ukąszenia owadów. Jako przyprawy używa się świeżych lub suszonych liści, które stanowią bardzo smaczny dodatek do zup, jaj, zielonych sosów, spa­ghetti i pizzy. Bazylią przyprawia się sałaty, pomidory, ogórki, majonez, grzyby, mięsa i ryby. Przyrządza się z niej słynne włoskie pesto, czyli aromatyczną pastę ziołową. W okresie kwitnienia można zbierać i suszyć także kwiaty. W malutkich listkach bazylii zawarty jest charakterystycz­ny olejek (bazylikowy) o bal­samicznym zapachu i gorz­kim smaku. Powszechnie używa się go także w przemy­śle perfumeryjnym.