RoślinyZielone warzywa - źródło witamin

(Juniperus communis) Owoce jałowca zwane są szyszkojagodami. Mają kulisty kształt i ciemnogranatowy kolor. Są bo­gatym źródłem związków żywi­cowych, cukrów (glukozy i fruk­tozy), garbników, soli mineral­nych, a także witaminy C. Jałowiec stosowany jest do pro­dukcji ginu, likierów, wódek, szwedzkiego piwa i wina. Jego jagody o przyjemnym żywicz­nym i balsamicznym zapachu oraz pikantnym smaku są ulu­bioną przyprawą myśliwych. Przyprawia się nim dziczyznę, kaczki, bażanty, królika, wieprzo­winę i jagnięcinę. Jałowiec jest też cenionym dodatkiem do pasztetów i marynat. Doskonale pasuje również do jabłek, np. szarlotki lub tarty z jabłkami. Zawarte w owocach jałowca sub­stancje aktywne wykazują działa­nie pobudzające na przewód po­karmowy - aktywują funkcje wydzielnicze żołądka i wątroby. Do­wiedziono, że szyszkojagody za­pobiegają nadmiernej i burzliwej fermentacji jelitowej.

Koperek był ważnym ziołem leczniczym na Bliskim Wschodzie już w czasach biblijnych. W Talmudzie jest wzmianka o pobieraniu od niego dziesięciny. Należy do najcenniejszych roślin leczniczych w medycynie hinduskiej. Nasiona i liście używane są powszechnie do przygotowywania potraw z ziemniaków, jajek, ryb i owoców morza (zwłaszcza w kuchni skandynawskiej). Łodygi kopru dodaje się do ogórków konserwowych i innych marynat octowych. Siekany koper to główny składnik „gravadlax”, czyli specjalnie macerowanego łososia. Nasiona kopru dodawane są do curry. Koper zawiera spore ilości potasu, wapnia, fosforu i witaminy C. Stosuje się go w zaburzeniach trawienia, stanowi główny składnik herbatek, podawanych niemowlętom cierpiącym na przewlekłe kolki. Olejek koprowy wykorzystuje się w przemyśle farmaceutycznym, a także kosmetycznym jako składnik mydeł i detergentów.

Szczypiorek pochodzi z Chin, należy do rodziny cebulowatych. Stanowi cenne źródło magnezu, potasu, żelaza, witamin B1, B2, A i C. Zawarte w szczypiorku olejki eteryczne pobudzają apetyt, ułatwiają procesy trawienne i działają bakteriobójczo. Jego składniki przyspieszają produkcję czerwonych krwinek i wydalanie płynów z organizmu. Po pokrojeniu szczypiorek powinno się natychmiast dodać do potrawy, gdyż cenne olejki eteryczne szybko się ulatniają. Nie wolno go gotować, traci bowiem aromat. Wspaniale komponuje się z ziemniakami i jajkami. Jest wyśmienitym dodatkiem smakowym do zup, sałatek, jak również omletów, serów, past.

Tym, którzy chcą mieć zielone witaminy zawsze pod ręką, proponujemy ogródek parapetowy. W niewielkich doniczkach lub skrzynkach świetnie udaje się uprawa m.in. bazylii, tymianku, rozmarynu, szczypiorku i pietruszki. Pochodzi z obszaru śródziemnomorskiego, uprawiana jest na całym świecie w wielu odmianach. Jej właściwości lecznicze znano już w starożytnej Grecji i Rzymie. W średniowieczu uprawiano pietruszkę jako warzywo. To roślina dwuletnia. Hoduje się dwa podstawowe gatunki: pietruszkę korzeniową i pietruszkę naciową. Pietruszka naciowa ma cienki korzeń i mocno ulistnioną część nadziemną. Do najpopularniejszych jej odmian zalicza się pietruszkę cukrową półdługą i pietruszkę zwykłą fryzowaną. Świeże liście tej rośliny bogate są w witaminę C, PP, w witaminy z grupy B, a także w żelazo, magnez, mangan, fosfor i wapń. Pietruszka poprawia krążenie, zapobiega tzw. kurzej ślepocie, leczy anemię oraz szkorbut. Zawarty w niej olejek eteryczny pobudza trawienie. Przyprawia się nią sosy, zupy, sałatki. Należy dodawać ją do potraw na końcu, nie w trakcie gotowania, gdyż traci ona wtedy swoje walory smakowe i odżywcze.